Metodyka obliczania wskaźnika naprawialności GTX Service

Wstęp - Dlaczego naprawialność jest ważna?

Naprawianie urządzeń ma dziś kluczowe znaczenie zarówno dla konsumentów, jak i dla środowiska. Każda skuteczna naprawa wydłuża cykl życia produktu, zmniejsza ilość odpadów elektrycznych i elektronicznych (tzw. e-waste) oraz ogranicza zużycie zasobów potrzebnych do produkcji nowych wyrobów. Z perspektywy użytkownika oznacza to realne oszczędności i możliwość dalszego korzystania ze sprzętu, do którego jest przyzwyczajony.

Coraz większe znaczenie w tym obszarze ma koncepcja Right to Repair (prawo do naprawy). Jest to międzynarodowy ruch wspierany przez organizacje konsumenckie, serwisy naprawcze i instytucje publiczne, którego celem jest zapewnienie użytkownikom i niezależnym serwisom realnego dostępu do części zamiennych, dokumentacji technicznej i narzędzi niezbędnych do napraw. Dzięki temu klienci mają prawo wyboru - mogą skorzystać zarówno z autoryzowanych punktów producenta, jak i z niezależnych serwisów, które oferują często bardziej dostępne i konkurencyjne rozwiązania.

Prawo do naprawy znajduje także odzwierciedlenie w przepisach Unii Europejskiej. Dyrektywa 2024/1799 w sprawie wspólnych zasad promujących naprawę towarów wprowadza obowiązki producentów w zakresie:

  • zapewnienia dostępności części zamiennych i narzędzi,
  • dostarczania niezbędnej dokumentacji naprawczej,
  • oferowania napraw także po okresie gwarancji.

Wskaźnik naprawialności GTX Service wspiera realizację tych celów - w przejrzysty sposób pokazuje klientom, na ile dany producent faktycznie umożliwia naprawę swoich produktów. Łącząc dane serwisowe z kryteriami dostępności części, czasu ich dostawy i wsparcia serwisów niezależnych, wskaźnik pomaga w podejmowaniu świadomych decyzji zakupowych i wpisuje się w kierunek wyznaczony przez europejskie regulacje dotyczące gospodarki o obiegu zamkniętym.

Cel wskaźnika

Wskaźnik naprawialności został opracowany, aby w prosty i zrozumiały sposób przedstawić klientom informacje o szansach skutecznej naprawy urządzenia.

Wskaźnik naprawialności GTX Service jest wskaźnikiem uproszczonym. Choć istnieją pełne, złożone systemy oceny (np. europejska norma EN 45554:2020 czy francuski wskaźnik naprawialności FRI), w praktyce to czy zlecona naprawa odpłatna zakończy się powodzeniem decydują trzy kryteria:

  • czy części zamienne są dostępne,
  • jak długo trwa ich dostarczenie,
  • czy Producent wspiera niezależne serwisy takie jak GTX Service.

Dlatego wskaźnik stosowany na potrzeby informowania klienta o szansie skutecznej naprawy został uproszczony i skupia się na tych kryteriach, które faktycznie wpływają na możliwość i czas naprawy.

Unikalną wartością wskaźnika jest wykorzystanie danych z rzeczywistych diagnoz technicznych a nie deklaracji producenta. Do naliczenia wskaźnika wykorzystujemy dane z ostatnich 12 miesięcy pogwarancyjnych zleceń serwisowych co daje bazę powyżej kilku tysięcy zleceń serwisowych.

Źródła danych

Dane wykorzystywane do naliczania wskaźnika pochodzą z kilku niezależnych źródeł:

  • Deklaracje i dokumentacja producentów - informacje o dostępności i okresie utrzymania części zamiennych, zapisane w katalogach i politykach producentów. Dodatkowo okresowo dokonujemy sprawdzenia czy producent faktycznie udostępnia części zamienne.
  • Statystyki zamówień i magazynów - realne dane o czasie dostawy części, weryfikowane na podstawie rzeczywistych zamówień realizowanych w GTX Service.
  • Praktyka serwisowa - informacje, czy niezależne punkty serwisowe mają możliwość zamawiania części wg warunków handlowych z rabatami określonymi w kryteriach oceny.
  • Dane historyczne - w przypadku, gdy w danym okresie nie ma wystarczającej liczby zgłoszeń, stosujemy próg statystyczny (jeśli próg nie jest osiągnięty, produkt otrzymuje status „szary” - brak danych).

Kryteria oceny

Każde kryterium oceniane jest w skali 0-5 punktów, zgodnie z procedurami GTX Service (GTS_DZJ_001 i GTS_DZJ_002).

Dostępność części zamiennych

  • Na bazie rzeczywistych danych z napraw weryfikujemy ile zamówionych części u Producentów faktycznie została dostarczona do GTX Service.
  • Oceniana dotyczy najczęściej psujących się elementów, czyli części priorytetowych.
Ilościowy poziom realizacji zamówień Ocena (pkt)
W ≥ 95% 5
95% > W ≥ 85% 3,25
85% > W ≥ 75% 2,5
75% > W ≥ 50% 1,75
W < 50% 0

Czas realizacji zamówienia

  • Mierzony jest czas między złożeniem zamówienia a dostarczeniem części do serwisu.
  • Ocena bazuje na danych z rzeczywistych zamówień części zamiennych do naprawy (średnia i typowe wartości).
  • Punkty przyznawane są według progów czasowych (np. dostawa do 72h - wynik bardzo wysoki, powyżej 2 tygodni - bardzo niski).
Średni czas realizacji (dni kalendarzowe) Ocena (pkt)
≤ 24h 5
24h < W ≤ 75h 3,3
75h < W ≤ 2 tygodnie 1,6
> 2 tygodnie lub brak realizacji 0

Wsparcie serwisów niezależnych

  • Analizujemy, czy serwisy niepowiązane z producentem mogą legalnie pozyskać części i dokumentację.
  • Wysoka ocena oznacza pełen dostęp dla niezależnych punktów oraz ich wsparcie poprzez zaproponowane warunki handlowe, średnia - ograniczony dostęp, niska - wyłączność producenta.
Warunki wsparcia Ocena (pkt)
Rabat handlowy ≥20% + czas realizacji ≤ 5 dni + platforma B2B/narzędzie do zamówień 5
Rabat handlowy < 20% lub czas realizacji > 5 dni 2,5
Utrudnianie dostępu lub brak części zamiennych 0

Przetwarzanie i obliczanie wyników

  1. Każde kryterium oceniane jest w skali 0-5 punktów.
  2. Wynik końcowy to średnia arytmetyczna z trzech kryteriów.
  3. Ostateczna ocena prezentowana jest w formie kolorystycznej:
Wynik końcowy Kolor oceny Opis oceny
> 3,5 Wskaźnik zielony duża szansa na naprawę, mało ryzykujesz. Producent zapewnia wysoką dostępność części zamiennych i sprawną logistykę dla GTX Service.
2,0 - 3,5 Wskaźnik żółty sprawdzimy co da się zrobić, weźmiemy pod uwagę dostępność części oryginalnych i zamienników. Producent zapewnia ograniczoną dostępność części zamiennych i/lub dostateczną logistykę dla GTX Service.
< 2,0 Wskaźnik czerwony mała szansa na naprawę, nie rekomendujemy rejestracji zlecenia. Producent nie zapewnia dostępności części zamiennych i/lub nie zapewnia dostatecznej logistyki dla GTX Service. Rejestrujesz na własne ryzyko, szansa naprawy tylko jeśli usterka dotyczy jedynie części uniwersalnych jak przewód, łożyska, szczotki.
Brak danych Wskaźnik szary Zbyt mało rzeczywistych zleceń serwisowych do zweryfikowania deklaracji producenta
  1. Wskaźnik naliczany jest w czasie rzeczywistym w zakresie ilościowego poziomu realizacji zamówień na bazie danych ze zleceń serwisowych do GTX Service.

Pozostałe parametry są aktualizowane cyklicznie (raz do roku, lub w przypadku zgłoszenia zmiany), aby uwzględniać zmiany w polityce producentów i dostępności na rynku.

Transparentność i ograniczenia

  • Wskaźnik ma charakter uproszczony - nie uwzględnia wszystkich elementów technicznych (takich jak konstrukcja urządzenia czy cena części).
  • Jego celem jest ułatwienie klientowi podjęcia decyzji zakupowej i wskazanie, czy w razie awarii naprawa będzie skuteczna, czy jednak istnieje wysokie ryzyko niepowodzenia.
  • W przypadku braku wystarczającej liczby danych produkt otrzymuje ocenę „szarą” - oznacza to, że nie ma podstaw do statystycznie wiarygodnej oceny.

Zaciekawił Cię ten temat? Zobacz ranking naprawialności GTX Service dla elektronarzędzi, gdzie zebraliśmy wyniki dla wszystkich marek jakie mieliśmy okazję naprawiać.